संकटात धावून आला भारत! मध्य पूर्वेतील युद्धाच्या सावटात Bangladesh ला ‘या’ Pipeline द्वारे मोठा दिलासा; पाहा काय आहे संपूर्ण प्लॅन!

मध्य पूर्वेतील (Middle East) वाढत्या युद्धाच्या तणावामुळे संपूर्ण जगात इंधन पुरवठ्याचे संकट उभे ठाकले आहे. अशा भीषण परिस्थितीत भारताने आपला ‘शेजारी प्रथम’ (Neighborhood First) धर्म पाळत बांगलादेशला मोठा आधार दिला आहे. भारत-बांगलादेश फ्रेंडशिप पाइपलाइनद्वारे (BIFP) तब्बल ५,००० मेट्रिक टन डिझेलचा पुरवठा सुरू करण्यात आला असून, यामुळे बांगलादेशातील इंधन टंचाई दूर होण्यास मोठी मदत होणार आहे. भारताच्या या पावलामुळे जागतिक स्तरावर भारताच्या ‘संकटमोचक’ भूमिकेची चर्चा रंगली आहे!

आसाममधून डिझेलचे पंपिंग सुरू; ४४ तासांत पोहोचणार साठा
आसाममधील Numaligarh Refinery Limited (NRL) मधून सोमवारी दुपारी ३:२० वाजता डिझेलचे पंपिंग अधिकृतपणे सुरू झाले. हे इंधन सुमारे १३१ किलोमीटर लांबीच्या पाइपलाइनमधून प्रवास करून बांगलादेशातील दिनाजपूर येथील Parbatipur Depot मध्ये पोहोचणार आहे.

वेग: तासाला सुमारे ११३ मेट्रिक टन डिझेल पंप केले जात आहे.
वेळ: हा संपूर्ण साठा पोहोचण्यासाठी अंदाजे ४४ तास लागणार आहेत.
तंत्रज्ञान: रेल्वे वॅगन्सच्या तुलनेत या Pipeline मुळे वाहतुकीचा खर्च आणि वेळ दोन्ही मोठ्या प्रमाणावर वाचत आहे.

Middle East Crisis आणि बांगलादेशातील इंधन टंचाई
इस्रायल-इराण आणि अमेरिका यांच्यातील वाढत्या तणावामुळे जागतिक तेल बाजार (Global Oil Market) अस्थिर झाला आहे. बांगलादेश आपली ९५% इंधन गरज आयातीद्वारे पूर्ण करतो. सध्याच्या युद्धजन्य परिस्थितीमुळे बांगलादेशात इंधन रेशनिंग (Fuel Rationing) सुरू करण्यात आले असून, विद्यापीठेही तात्पुरती बंद ठेवावी लागली आहेत. अशा काळात भारताकडून होणारा हा **Diesel Supply** बांगलादेशच्या अर्थव्यवस्थेला आणि विशेषतः त्यांच्या गारमेंट उद्योगाला (Garment Industry) जीवदान देणारा ठरणार आहे.

काय आहे भारत-बांगलादेश फ्रेंडशिप पाइपलाइन (BIFP)?
मार्च २०२३ मध्ये पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि बांगलादेशच्या तत्कालीन पंतप्रधान शेख हसीना यांनी या पाइपलाइनचे उद्घाटन केले होते.

1. ही भारताची पहिली **Cross-border Energy Pipeline** आहे.
2. दरवर्षी यातून सुमारे १.८० लाख मेट्रिक टन डिझेल पुरवण्याचे उद्दिष्ट आहे.
3. सध्याच्या संकटकाळात बांगलादेशने अतिरिक्त ५०,००० टन डिझेलची मागणी केली असून भारत त्यावर गांभीर्याने विचार करत आहे.
4. यामुळे दोन्ही देशांतील **Energy Cooperation** अधिक मजबूत होत आहे.

भारताने नेहमीच आपल्या शेजारील देशांना कठीण प्रसंगात मदत केली आहे, मग ती औषधे असोत किंवा इंधन. मध्य पूर्वेतील अस्थिरतेच्या काळात भारताने बांगलादेशला केलेली ही मदत दक्षिण आशियातील शांततेसाठी अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे. तुम्हाला काय वाटते, भारताची ही ‘नेबरहुड फर्स्ट’ पॉलिसी इतर देशांसाठी आदर्श ठरेल का? कमेंटमध्ये नक्की सांगा आणि ही माहिती शेअर करा!